Description

આ લખાણમાં ગુજરાતી નાટ્યવિદ્યાના વિકાસ, યુનિવર્સિટી ગ્રંથનિર્માણ બોર્ડની સ્થાપના અને નાટ્યશિક્ષણ માટે થયેલા પ્રયત્નોની ચર્ચા કરવામાં આવી છે. પ્રાદેશિક ભાષામાં ઉચ્ચ શિક્ષણ અને સંદર્ભગ્રંથોની જરૂરિયાતને ધ્યાનમાં રાખીને ૧૯૭૦માં ગુજરાત યુનિવર્સિટી ગ્રંથનિર્માણ બોર્ડની સ્થાપના કરવામાં આવી. આ બોર્ડે વિવિધ વિદ્યાશાખાઓ માટે ગુણવત્તાસભર અને પ્રમાણભૂત પુસ્તકો તૈયાર કરાવવાનું મહત્વપૂર્ણ કાર્ય કર્યું.

પ્રસ્તાવનામાં Jashwant Thaker પોતાના નાટ્યવિદ્યાના લાંબા અનુભવ અને શિક્ષણપ્રવૃત્તિઓનું વર્ણન કરે છે. તેમણે ૧૯૪૫થી લઈને અનેક સંસ્થાઓમાં નાટ્યવિદ્યાના શિક્ષણ માટે પ્રયત્નો કર્યા હતા. નાટ્યવિદ્યાના અભ્યાસક્રમો, તાલીમ કેન્દ્રો અને પ્રયોગાત્મક અભ્યાસ દ્વારા તેમણે નાટક અને અભિનયકલાની ઊંડી સમજ વિકસાવવાનો પ્રયાસ કર્યો.

લેખક જણાવે છે કે નાટ્યકલા હજારો વર્ષોથી વિકસતી આવેલી કલા છે, તેથી તેને સંપૂર્ણ રીતે સમજવી સરળ નથી. તેઓ ખાસ કરીને Konstantin Stanislavski અને Bertolt Brechtના અભિનયસિદ્ધાંતોનો ઉલ્લેખ કરે છે. ભારતીય નાટ્ય પરંપરા અને સ્તનિસ્લાવ્સ્કીની પદ્ધતિ વચ્ચેના સમાન તત્ત્વોને શોધવાનો તેમણે પ્રયાસ કર્યો છે.

આ પુસ્તકનો મુખ્ય હેતુ નાટ્યવિદ્યાના વિદ્યાર્થીઓ અને કલાકારોમાં જિજ્ઞાસા જગાડવાનો, અભિનયકલાની સમજ વધારવાનો અને બૌદ્ધિક ઘડતર માટે માર્ગદર્શન આપવાનો છે. લેખક માને છે કે નાટ્યકલા માત્ર વ્યક્તિગત અભિવ્યક્તિ નહીં, પરંતુ સમૂહ સર્જનાત્મકતાનું પરિણામ છે.

અંતમાં તેઓ પોતાના સહયોગીઓ, માર્ગદર્શકો અને Umashankar Joshi પ્રત્યે આભાર વ્યક્ત કરે છે અને આ પુસ્તકને નાટ્યકલાની સેવા રૂપે સમર્પિત કરે છે.

Keywords